درباره دستور روحاني دربرابر نقض برجام در تمديد تحريم ISA

تمديد تحريم ISA باعث شد تا رئيس جمهور، وزير امور خارجه را مأمور نمايد تا مراحل اعتراض به نقض برجام را دنبال کند که برخي مسئولان اين دستور را اشتباه، بي فايده و به ضرر کشور معرفي کردند که در پاسخ به اين بزرگواران عرض ميکنم:

1- چه بخواهيم و چه نخواهيم، هم کفه و هم زمان اجراي تعهدات به ضرر ما نوشته شده است و هم مکانيزم نظارت بر اجراي آنها به نفع ما نيست. در واقع مکانيزمي جز همين کميسيون حل اختلاف براي ما تعبيه نشده در صورتي که براي طرف مقابل، شرايط بسيار متفاوت است، چرا که آژانس اجراي تعهدات هسته اي ما که غالباً به صورت نقد و به صورت پيشدستانه انجام شد را تحت نظارت دارد و به عنوان يک نهاد به اصطلاح بي طرف، ميتواند به هر بهانه اي ما را ناقض برجام بشناساند، در صورتي که براي نقضهاي طرف مقابل، اين ماييم که بايد مورد نقض را آن هم در کميسيوني که ترکيب و مکانيزمش کاملا به ضرر ماست، اثبات کنيم! و اگر طرف مقابل نخواست اين نقضها را نقض بداند، کنار کشيدن ما از برجام، به منزله نقض برجام از طرف ما تلقي شده و موجب بازگشت همان معدود تحريمهاي رفع شده خواهد شد و ما در موقعيتي قرار خواهيم گرفت که هم برگ برنده هاي هسته ايمان را از دست داده ايم و دوباره براي آنها چند سال هزينه بدهيم و هم با بازگشت قطعنامه ها مواجه خواهيم شد!

2- از سوي ديگر، برجام راه واکنش متقابل ديگر را هم تقريبا به روي ما بسته است، يعني برعکس خاصيت برجام براي طرف مقابل که برايشان راهکارهاي زيادي براي خنثي کردن برجام آن هم بدون نقض صريح برجام قائل شده، براي ايران طوري سختگيرانه نوشته شده است که امکان فشاري که بدون نقض کردن برجام، منافع طرف مقابل از برجام را تحت الشعاع بگذارد به حداقل ميرساند، اين شده است که اکنون آمريکا ميتواند با تحميل تحريمهاي جديد به هر بهنه اي و تمديد تحريمهاي منقضي شده قديمي و ترساندن کشورهاي ديگر براي معامله با ما، برجام را براي ما در حد خسارت محض نگه دارد ولي ما پس از بتن ريزي ها و اوراق کردنها و اکسيد کردنها و خارج کردنها، نهايت کارهايي که ميتوانيم بکنيم، فشار ايميلي و چيزي مثل همين تحقيق و بررسي درباره پيشران هسته اي باقي ميماند که در اين چند روز هم کاملا مشخص شده که فاقد بازدارندگي لازم در برابر نقضهاي برجام از سوي طرف مقابل است.

3- امروز کاملاً مشخص است که آمريکا درپي افزايش تحريمها به بهانه هاي متنوع و واهي است و برجام حتي نتوانست جلوي تمديد تحريم ISA که بخشهايي از آن هسته اي است را بگيرد. لذا پيشنهاد ميگردد:

الف- به وضوح و با صراحت نشان دهيم که ذلت اجراي يک طرفه تعهدات سنگين هسته اي و پذيرش نظارتهاي آن را با وجود کارشکنيها، بدعهديها، وضع تحريمهاي جديد و باج خواهي هاي بيشتر نخواهيم پذيرفت و اين به موضع گيريهاي مستحکمتر دولتمردان درباره نترسيدن از بازگشتن به شرايط قبل از برجام نياز دارد، بايد توجه داشت که تکيه بيش از حد مسئولان کشور بر برجام، باعث شده آنها برجام را يک اهرم فشار و نقطه ضعف دولت بشناسند که اين رويه بايد هر چه سريعتر اصلاح شود.

ب- تمام سعي خود را بکنيم که همين مسير اعتراض به نقض برجام مندرج در اثر (تمديد تحريم ISA) در متن برجام را به درستي و قاطعانه طي کنيم و از اين نترسيم که احتمالا ورود به اين مسير در نهايت منجر به بازگشت قطعنامه ها خواهد شد و اين احتمال را هم بدهيم که شدت عمل ما موجب شود آنها نيز کمي براي حفظ اين توافق که به قول خودشان موجب امنيت خاطرشان شده است، تلاش کنند که عدم چنين حسي باعث شده است برجام مثل يک رابطه يک طرفه موجب درد سر ما گردد.

ج- بالاخره بايد پذيرفت که راه رفع تحريمها، عقب نشيني همه جانبه از مواضع و منافع انقلاب نيست، بلکه اين است که زهر تحريمها با اقدام و عمل در حوزه اقتصاد مقاومتي گرفته شود تا از جذابيت اعمال تحريم در نظر دشمن کاسته شود. بايد بپذيريم که چاره اي جز تکيه بر توان داخلي، نيروي انساني جوان و تحصيلکرده، منابع خدادادي گسترده، توان علمي بالا، ظرفيت قابل احيا و ارتقا در توليد و خودکفايي (به خصوص در حوزه محصولات استراتژيک) نداريم. اين تنها راهي است که دشمن را از کارآمد دانستن تحريمها و استفاده بيمارگونه از اين اهرم نااميد و منصرف ميکند.